Ծնկոսկրի անկայունություն

Ի՞նչ է ծնկոսկրի անկայունությունը

Ծնկոսկրը (պատելլան) սահում է ազդրոսկրի ծայրի ակոսում։ Այն տեղում են պահում ակոսի ձևը, նրան ձգող մկանները և երկու կողմերի կապանները։ Դեպի դուրս սահելու դեմ հիմնական կայունացուցիչը միջային ծնկոսկր-ազդրոսկրային կապանն է (MPFL), որը պատռվում է հոդախախտերի մեծ մասի ժամանակ։

Առաջին հոդախախտերն ավելի հաճախ լինում են դեռահասների և երիտասարդների մոտ, հաճախ սպորտի ժամանակ և պտույտով, բայց ոմանք ծնվում են ծանծաղ ակոսով, բարձր դիրքով ծնկոսկրով, թույլ հոդերով կամ պտտական առանցքի այնպիսի առանձնահատկությամբ, որը հեշտացնում է դուրս սահելը։

Ինչպե՞ս է այն զգացվում

Հոդախախտը ցնցող է։ Ծնկոսկրը տեղաշարժվում է դեպի դուրս, ծունկը «ծալվում» է և արագ այտուցվում։ Ծնկոսկրերի մեծ մասն ինքնուրույն վերադառնում է տեղը, երբ ծունկն ուղղվում է։ Կրկնվող դրվագներ ունեցողները հաճախ նկարագրում են ծնկի թուլության զգացում, ուղղությունը փոխելիս «ծալվել», կամ զգացում, որ ծնկոսկրը «պատրաստվում է դուրս գալ»։ Հոդախախտի ժամանակ կարող է վնասվել ծնկոսկրի հետին մակերեսի կամ ազդրոսկրի աճառը։

Արդյո՞ք վիրահատություն է պետք առաջին հոդախախտից հետո

Առաջին հոդախախտ ունեցողների մեծ մասը բուժվում է առանց վիրահատության՝ կարճ պաշտպանական շրջանով, որին հաջորդում է թերապիա՝ ուժն ու վերահսկողությունը վերականգնելու համար։

Ե՞րբ է դիտարկվում վիրահատությունը

Դոկտոր Ստեփանյանը ավելի հավանական է, որ վիրահատություն խորհուրդ կտա, երբ՝

• Ծնկոսկրը մեկից ավելի անգամ է դուրս եկել կամ անկայուն է զգացվում առօրյա կյանքում
• Առաջին հոդախախտի ժամանակ պոկվել է աճառի կամ ոսկրի կտոր, որը պետք է ամրացնել
• Կան կրկնության հավանականությունը մեծացնող ռիսկի գործոններ, օրինակ՝ ծանծաղ ակոս կամ բարձր դիրքով ծնկոսկր
• Թերապիան չի վերահսկել անկայունությունը

Ի՞նչ է կատարվում վիրահատության ժամանակ

Ամենատարածված վիրահատությունը MPFL կապանի վերակառուցումն է։ Ջլային փոխպատվաստուկից ստեղծվում է նոր կապան, որն ամրացվում է ծնկոսկրին և ազդրոսկրին՝ ծնկոսկրը իր հետագծում պահելու համար։ Միևնույն ժամանակ աճառի ազատ կտորները վերականգնվում կամ հեռացվում են։ Երբ ակոսը շատ ծանծաղ է կամ ջիլն ամրանում է չափից դուրս արտաքին կողմում, կարող են դիտարկվել լրացուցիչ միջամտություններ՝ ակոսը վերաձևավորելու կամ ջիլը տեղափոխելու համար։ Դոկտոր Ստեփանյանը կբացատրի, թե դրանցից որոնք են ձեզ անհրաժեշտ։

Արժե՞ երկրորդ կարծիք ստանալ

Եթե մեկից ավելի հոդախախտ եք ունեցել կամ ձեզ ասել են, որ վիրահատությունը միակ տարբերակն է, կարող է օգտակար լինել լսել այլ կարծիք։ Գրանցվեք այցի և բերեք ձեր ՄՌՏ-ն և ռենտգենյան նկարները։

Ինչպե՞ս է ընթանում վերականգնումը

Սրանք MPFL կապանի վերակառուցումից հետո բնորոշ փուլերն են։ Ձեր անհատական ծրագիրը կարող է տարբերվել։

1. 0–6-րդ շաբաթներ

   Փոխպատվաստուկի պաշտպանություն

   Օգտագործում եք հենակներ և կախովի ծնկակալ։ Շարժունակությունն ավելանում է աստիճանաբար, և աշխատում եք քառագլուխ մկանն «արթնացնելու» վրա։

2. 6–12-րդ շաբաթներ

   Քայլք և ամրապնդում

   Աստիճանաբար հրաժարվում եք ծնկակալից և քայլում առանց հենակների։ Թերապիան զարգացնում է ոտքի ուժն ու վերահսկողությունը։

3. 3–5-րդ ամիսներ

   Ուժի զարգացում

   Հեծանիվը, լողը և ուղիղ գծով դանդաղ վազքը վերադառնում են փուլերով։

4. 5–8-րդ ամիսներ

   Վերադարձ սպորտին

   Կտրուկ շրջադարձերով և պտույտներով սպորտաձևերը վերադառնում են, երբ ուժը, հավասարակշռությունը և վերահսկողությունը մոտենում են մյուս ոտքի ցուցանիշներին, և դոկտոր Ստեփանյանը թույլ է տալիս։

Ազդրի և իրանի մկանների ուժը կարևոր դեր ունի ծնկոսկրը ճիշտ հետագծում պահելու համար, ուստի թերապիան շարունակվում է նույնիսկ այն բանից հետո, երբ ծունկն արդեն լավ է զգացվում։

Որտե՞ղ կարող եմ դիմել դոկտոր Ստեփանյանին

Դոկտոր Ստեփանյանը ծնկի խնդիրներով պացիենտներ է ընդունում Գլենդեյլում, Արևելյան Լոս Անջելեսում և Սանտա Ֆե Սփրինգսում։